1. Co to jest opakowanie?
Opakowanie jest produktem naturalnym lub wytworzonym przez człowieka w celu ochrony materiału w nim zawartego. Opakowanie ułatwia dystrybucję i przechowywanie a często dostarcza również informację marketingową o właściwościach produktu, marce i producencie.
2. Z czego składa się opakowanie kartonowe do płynnej żywności?
Opakowanie kartonowe Tetra Pak do płynnej żywności składa się w przeważającej części z papieru (ok.75%) oraz z cienkich warstw polietylenu (20%) i folii aluminiowej (5%). Papier wytwarzany jest z celulozy, która jest surowcem odnawialnym pochodzenia roślinnego. Polietylen jest doskonałą barierą chroniącą produkt przed wilgocią i mikroorganizmami. Cieńsza od ludzkiego włosa warstwa folii aluminiowej chroni produkt przed szkodliwym działaniem światła i tlenu, pozwalając jednocześnie na przechowywanie produktów bez konieczności magazynowania w warunkach chłodniczych.
3. Jaki wpływ na środowisko mają opakowania Tetra Pak?
Uwzględniając cały cykl życia opakowań Tetra Pak, właściwe jest określenie tego typu opakowań mianem przyjaznych dla środowiska. Tetra Pak, działając zgodnie z normami ISO 14001, od samego początku cyklu technologicznego dba o to, aby procesy produkcyjne materiału opakowaniowego minimalizowały i stale ograniczały wpływ na środowisko. Wszystkie zakłady produkujące materiał opakowaniowy Tetra Pak posiadają certyfikat ISO 14001.
Lekkość, niewielkie wymiary i wytrzymałość opakowań Tetra Pak oznaczają, iż duże ilości produktów w kartonikach może być przewożone bez nadmiernego obciążania środowiska. Np. w przypadku transportu mleka w opakowaniach kartonowych Tetra Brik® Aseptic mleko stanowi aż 95% masy ładunku, a opakowanie jedynie 5%. W przypadku butelek mleko stanowi ok. 60% transportowanej masy, a samo opakowanie – 40%.
Skorupka jajka stanowi 10% wagi całego jajka
Z podliczenia efektywnego kosztu transportu wynika, że przewiezienie płynu w innych opakowaniach niż kartoniki wymaga zaangażowania znacznie większej mocy przewozowej.
Jeszcze wyraźniej różnica ta uzewnętrznia się w przypadku przewożenia kartonowego materiału opakowaniowego na roli i gotowych opakowań szklanych.
Materiał opakowaniowy.
9.000 opakowań kartonowych na roli w porównaniu z 8.500 opakowań szklanych.
Dodatkowo zużyte kartony podlegają powtórnemu przetworzeniu w procesie recyklingu. Z zawartego w nich papieru odzyskuje się wysokiej jakości celulozę pierwotną o długich włóknach, która znajduje zastosowanie przy produkcji papieru lub innych wyrobów papierniczych.
4. Co zrobić ze zużytym kartonem?
Należy sprawdzić, czy w danym mieście/gminie prowadzona jest selektywna zbiórka odpadów opakowaniowych, w tym kartonów po mleku i sokach. Jeżeli kartony są na danym terenie zbierane, zużyty karton należy zgnieść i wrzucić do przeznaczonego na ten cel pojemnika do selektywnej zbiórki. Zgodnie z Rozporządzeniem Ministra Gospodarki i Pracy z dn. 25 października 2005r. opakowania kartonowe do mleka i soków zbiera się do pojemników w kolorze żółtym oznakowanych napisem „Metale, Tworzywa sztuczne".
Jeżeli w danym mieście nie jest jeszcze prowadzona selektywna zbiórka kartonów, zużyty karton należy zgnieść, aby zajmował mniej miejsca i wyrzucić do pojemnika na śmieci.
5. Co się dzieje z kartonem po wyrzuceniu go do pojemnika do selektywnej zbiórki?
Zgromadzone w pojemnikach odpady opakowaniowe są przewożone do sortowni, gdzie w procesach mechanicznych i ręcznych kartony zostają oddzielone od reszty opakowań. Następnie posegregowane kartony są prasowane w duże bele i w takiej formie przekazywane do recyklera, gdzie podlegają przetworzeniu. Działania te koordynuje Program REKARTON (patrz pyt. nr 10)
6. Czy kartony do płynnej żywności można poddać recyklingowi?
Kartony do płynnej żywności można poddać recyklingowi. Najbardziej popularną i uzasadnioną ekonomicznie metodą recyklingu jest odzysk celulozy w papierni. Recykling kartonów do płynnej żywności jest prowadzony w w podobny sposób i na tych samych urządzeniach, na jakich recyklingowi podlega makulatura w tym inne opakowania papierowe.
7. Czy to prawda, że kartonów nie można całkowicie poddać recyklingowi?
Kartony w całości poddają się recyklingowi. Kartonowy materiał opakowaniowy składa się w ok. 75% z papieru, 20% polietylenu i 5% z folii aluminiowej. Podczas procesu rozwłókniania z papieru odzyskiwana jest celuloza. Folia aluminiowa i polietylen mogą podlegać dalszemu przetwarzaniu – w połączeniu z innymi plastikami są wykorzystywane do produkcji m.in. mebli ogrodowych, pojemników na odpady, kwietników dekoracyjnych czy uchwytów do narzędzi domowych, bądź też można je wykorzystać do produkcji płyt wiórowych. Obecnie, w warunkach szybko rosnących cen surowców opłacalne staje się osobne odzyskiwanie zarówno polietylenu jak i aluminium.
8. Jak wygląda recykling kartonów do płynnej żywności?
Budowa opakowań kartonowych pozwala na ich recykling podczas procesu rozwłókniania w tzw. hydropulperze w papierni. Po wstępnym sortowaniu opakowania kartonowe wrzucane są do hydropulpera, gdzie zalewane są wodą o temperaturze otoczenia i mieszane przez ok. 20 minut w celu rozwłóknienia kartonu. W ten sposób odzyskuje się wysokiej jakości celulozę pierwotną o długich włóknach, która stanowi cenny surowiec do produkcji papieru, z którego powstaje np. tektura falista. W Polsce recykling kartonów do płynnej żywności prowadzą papiernie Modni Świecie S.A., Packprofil Sp. z o.o. oraz Beskidy S.A.
9. Co powstaje w wyniku powtórnego przetworzenia kartonów do płynnej żywności?
W Polsce ze zużytych kartonów produkuje się papier i tekturę o różnej gramaturze, oraz tekturę falistą.
Inną technologią recyklingową niż rozwłóknianie kartoników w papierni jest produkcja wodoodpornych płyt wiórowych. Polega ona na rozdrobnieniu zużytych kartonów, podgrzaniu i sprasowaniu. Topiąc się polietylen zawarty w opakowaniu wiąże, wypełnia i uszczelnia strukturę płyty. W Niemczech płyty takie o nazwie handlowej Tectan używane są np. w budownictwie, przy produkcji mebli, itp.
W Polsce produkuje się płyty drewnopodobne i izolacyjne, gdzie rozdrobnione kartoniki stanowią jeden z komponentów.
Odpad PE/Al powstały w procesie odzyskiwania celulozy w papierni jest wykorzystywany do produkcji tzw. „plastikowego drewna” (plastic lumber), z którego powstają np. meble ogrodowe, uchwyty do narzędzi, ogrodzenia i inne.
Obecnie, w warunkach szybko rosnących cen surowców opłacalne staje się osobne odzyskiwanie zarówno polietylenu jak i aluminium.
10. Czy w Polsce zbierane są kartony do płynnej żywności? Kto się tym zajmuje?
W Polsce zbiera się zużyte kartony do płynnej żywności. Stało się to możliwe dzięki podpisanemu 2 lipca 2007 r. Dobrowolnemu Porozumieniu na rzecz rozwoju systemu zbierania i recyklingu odpadów opakowaniowych po kartonach do żywności płynnej. Praktycznym efektem podpisanego Dobrowolnego Porozumienia było powstanie Programu REKARTON. Dzięki temu do chwili obecnej recyklingowi poddano 13,5 tys ton tego typu odpadów opakowaniowych. Partnerem strategicznym w zakresie recyklingu kartonowych odpadów opakowaniowych jest światowy lider papierniczy firma MONDI Świecie S.A.. Program REKARTON współpracuje z ponad 30 firmami zbierającymi i sortującymi odpady m. in. ze stowarzyszeniem EKON, firmami komunalnymi z Bydgoszczy, Bolesławca, Siemianowic Śląskich, z prywatną firmą Eko – Partner Białystok i wieloma innymi. W zbiórce kartoników po mleku biorą również udział niektóre szkoły, które chcą w ten sposób prowadzić edukacje ekologiczną wśród dzieci i młodzieży. Celem Programu REKARTON jest wspieranie firm działających w sferze zbiórki odpadów dla pozyskania kartoników po mleku i sokach jako cennego surowca dla przemysłu papierniczego. Firmy współpracujące z Programem REKARTON mogą korzystać z różnych materiałów informacyjnych i szkoleniowych. Konsumenci są również informowani o możliwościach związanych ze zbiórką i recyklingiem odpadów opakowaniowych po kartonach do żywności płynnej. Więcej na ten temat można się dowiedzieć na stronie internetowej programu REKARTON: www.rekarton.pl
11. Które opakowania (tzn. szkło, PET, aluminium, karton) są bardziej przyjazne dla środowiska, oceniając od momentu produkcji do ponownego przetworzenia?
Biorąc pod uwagę fakt, iż odpady opakowaniowe poddawane recyklingowi nie zalegają na wysypiskach obciążając środowisko, można powiedzieć, że wszystkie opakowania przetworzone w procesie recyklingu nie obciążają nadmiernie środowiska naturalnego
Wszystkie opakowania dopuszczone do obrotu w Polsce spełniają normy wymagane prawem. Do tej pory w Polsce nie przeprowadzono żadnych wiarygodnych badań porównawczych, które wykazywałyby wpływ poszczególnych typów opakowań na środowisko. Tego typu badania przeprowadzane w innych krajach europejskich, (np. w 2006 r. w Niemczech badania wykonane na zlecenie Branżowego Związku Opakowań do Płynnej Żywności - FKN czy w Czechach podobne badania wykonane na zlecenie tamtejszego Ministerstwa Środowiska we wrześniu 2009) wykazywały, że kartony do płynnej żywności można uznać za jedne z bardziej przyjaznych dla środowiska typów opakowań. Oceniono je na równi ze szklanymi opakowaniami zwrotnymi, jeśli chodzi o wpływ całego ich cyklu życia na środowisko.
Wspomniane badania dotyczyły jednakże tylko obszaru krajów badanych i ich systemów zarządzania odpadami (w tym skali selektywnej zbiórki i poziomu recyklingu), wobec czego ich wyniki nie powinny być automatycznie przenoszone na polski grunt.
Reasumując, każde opakowanie, które zostanie przetworzone w procesie recyklingu obciąża środowisko w ograniczonym zakresie. Im większa ilość odpadów opakowaniowych zbierana jest w systemie selektywnej zbiórki i poddawana recyklingowi, tym sprawniej i wydajniej działa cały system, odciążając środowisko naturalne. Dlatego tak ważne jest upowszechnianie wśród konsumentów idei selektywnej zbiórki wszystkich rodzajów opakowań.
Wspomniane badania dotyczyły jednakże tylko obszaru Niemiec i niemieckiego systemu zarządzania odpadami (w tym skali selektywnej zbiórki), wobec czego ich wyniki nie powinny być automatycznie przenoszone na polski grunt.
12. Jakie konkretne działania podejmuje firma Tetra Pak w celu ograniczenia wpływu swoich produktów na środowisko ?
Producentom opakowań stawia się coraz częściej wymagania opracowywania nowych, bardziej przyjaznych dla środowiska opakowań. Konsument ma prawo wyboru konkretnego typu opakowania, kierując się swoją wygodą, ceną, marką i przyzwyczajeniami, ale także oceną „ekologiczności” danego opakowania.
Mając na względzie powyższe, firma Tetra Pak konsekwentnie pracuje nad uzyskaniem coraz bardziej przyjaznego środowisku profilu swoich opakowań.
W chwili obecnej w opakowaniach aseptycznych stosujemy najcieńszą osiągalną na rynku folię aluminiową o grubości 6.3 μm.
Porównanie grubości włosa ludzkiego i folii aluminiowej stosowanej w produkcji aseptycznych opakowań Tetra Pak
Całkowicie zrezygnowaliśmy ze stosowania rozpuszczalników chemicznych stosowanych w farbach drukarskich.
W 2006 firma Tetra Pak została członkiem ekskluzywnego klubu zorganizowanego przez WWF - „Climate Savers”. Firma podpisała odpowiednią umowę z WWF zobowiązując się ograniczyć emisję CO2 w swoich zakładach produkcyjnych o 10% do roku 2010 (w stosunku do poziomu emisji z roku 2005) co odpowiada ok. 40.000 ton. Cel ten został nie tylko zrealizowany, ale wręcz przekroczony - do końca 2010 Tetra Pak zredukował emisję CO2 o 12,9% przy wzroście produkcji o 23 % w okresie 2005-2010.
W wyniku usprawnień konstrukcyjnych również nasze urządzenia pakujące i przetwórcze zużywają o wiele mniej mniej energii, wody i środków czyszczących, mimo że istotnie zwiększa się ich wydajność. Na przykład: zastosowanie urządzenia procesowego Tetra Therm Aseptic Drink pozwala użytkownikom na redukcję zużycia wody do 80%, energii elektrycznej do 30% i ograniczenie strat produktu o 30%. Jeżeli chodzi o maszyny pakujące, to na przykład wdrożenie rozwiązania Tetra Pak iLine pozwala zaoszczędzić o 10% więcej wody w stosunku do wcześniejszych rozwiązań.
13. Tetra Pak informuje, że kartony do płynnej żywności powstają na bazie materiałów odnawialnych. Co macie na myśli?
Papier, którego używamy do produkcji naszych opakowań jest produkowany z drewna pochodzącego z certyfikowanych lasów, które są stale odnawiane. Celuloza w naszych opakowaniach pochodzi z “właściwie zarządzanych lasów”, czyli takich, w których wycinane drzewa są zastępowane nowymi nasadzeniami pozyskiwanie drewna jest kontrolowane, a także zachowana jest różnorodność gatunków, pod ochroną znajdują się lasy pierwotne oraz prawa zwyczajowe.
100% papieru wykorzystywanego przy produkcji naszego materiału posiada świadectwo pochodzenia. Celem Tetra Pak jest objęcie certyfikacją FSC (Forest Stewardship Council™) 100% papieru używanego do produkcji opakowań – do roku 2012 odpowiednio 50%.
14. Tetra Pak twierdzi, że włókno celulozowe używane do produkcji opakowań, pochodzi ze źródeł legalnych i zgodnych z pro-ekologiczną polityką. Czy opieracie się tylko na informacjach pozyskanych od waszych dostawców? Czy sprawdzacie skąd wasi dostawcy czerpią surowce?
Wymagamy potwierdzonych dowodami raportów od naszych dostawców stwierdzających, że kontrolują źródła surowców i nie pozyskują surowców ze źródeł nie akceptowanych przez Tetra Pak. Niektórzy nasi dostawcy przeprowadzają regularny audyt swoich źródeł dostaw. Tetra Pak opracował system ewaluacji i audytu, którym regularnie sprawdzamy naszych dostawców. 100% papieru pozyskiwanego dla naszych celów objęte jest kontrolą pochodzenia produktu (ang. CoC, chain-of-custody). Kontrola pochodzenia produktu odnosi się do całości procesu, w trakcie którego drewno jest przetwarzane, począwszy od drzewa rosnącego w lesie po produkt finalny w sklepie lub hurtowni; na przykład od lasu po tartak lub zakład papierniczy. Ponadto celem Tetra Pak jest objęcie certyfikacją FSC (Forest Stewardship Council™) 100% papieru używanego do produkcji opakowań – obecnie certyfikowanych jest 40% opakowań a do roku 2012 ten wskaźnik wzrośnie do 50%. Powszechnie uważa się, że FSC stosuje najbardziej rygorystyczny system certyfikacji.
15. Czy w lasach, z których Tetra Pak pozyskuje celulozę więcej drzew się sadzi czy wycina?
Są różne sposoby odbudowy lasów. Sadzenie nowych drzew jest jednym ze sposobów. Innym sposobem jest pozwolenie na naturalne odrodzenie lasu w miejscu, gdzie został wycięty.
Stosuje się także wycinki pielęgnacyjne - wycina się słabsze drzewa, aby pozostałe rozwijały się zdrowiej. Dzięki temu jednocześnie pozyskuje się surowiec i pozwala na lepszy rozwój obszarów leśnych.
W lasach skandynawskich, skąd pochodzi gros surowca dla produkcji materiału opakowaniowego Tetra Pak nigdy wcześniej w historii nie rosło tyle drzew co w chwili obecnej.
16. Wiele doniesień prasowych sugeruje, że w państwach takich jak Indonezja czy Brazylia, pozyskuje się drewno w sposób nielegalny. Czy Tetra Pak pozyskuje surowce z takich państw?
Faktycznie istnieje wiele przykładów nielegalnego pozyskiwania drewna. Przyjęty przez nas kodeks postępowania w biznesie mówi wyraźnie: nie akceptujemy drewna pozyskiwanego w sposób nielegalny. Wymagamy od naszych dostawców, że będą respektowali te zasady. Pozyskujemy drewno z południowych regionów Brazylii, ale nasz lokalny dostawca jest certyfikowany w systemie FSC.