Trendy: produkty dla seniorów

W numerze „Tetra Pak kurier”, nr 2 (28) 2010, w artykule „Produkty dla Seniorów” pisaliśmy o starszych konsumentach oraz rosnącym potencjale produktów dedykowanych seniorom. Artykuł powstał na podstawie wyników badań konsumenckich, prowadzonych od grudnia 2009 przez firmę MillwardBrown SMG/KRC na zlecenie Tetra Pak w Polsce.

Zaobserwowaliśmy żywe zainteresowanie naszych klientów tym tematem. Dlatego z przyjemnością udostępniamy trochę dodatkowych informacji o starszych konsumentach.

ZWYCZAJE ŻYWIENIOWE OSÓB W WIEKU 55+

Najbardziej typowe są trzy posiłki dziennie – dotyczą 46% starszych konsumentów (wśród mieszkańców wsi odsetek ten stanowi ok. 55%)
Blisko 20% badanych spożywa więcej niż 4 posiłki dziennie, co dziesiąta osoba jada ich mniej niż 3

Liczba posiłków (Podstawa: Wszyscy respondenci, N=1010)

produkty dla seniorów

O ile śniadania blisko co druga osoba jada samotnie, o tyle kolejne posiłki w przeważającej części są dzielone z członkami rodziny (dotyczy to ok. 70% badanych)

PRODUKTY NABIAŁOWE

Najczęściej konsumowane kategorie nabiałowe to: mleko (pite/używane średnio co drugi dzień, 50% pija min. raz w tygodniu, a 15% w ogóle nie używa), śmietana (78% używa min. raz w m-cu, średnio w badanej populacji używana co 5 dni) i kefir (używany średnio co 8 dni, 13% min. raz w tygodniu), jogurt pitny i maślanka (pite co 10 dni).
Ilościowo największy udział w zakupach poszczególnych nabiału przypadają na mleko (60% ogółu spożywanego nabiału), maślankę, kefir i jogurt (po ok. 10%)
Nieznaczna większość (56%) stara się kupować małe opakowania produktów nabiałowych, tak by móc zużyć je jednorazowo

A które z tych stwierdzeń bardziej pasuje do Pana(ni) zwyczajów zakupów artykułów spożywczych? Kupując artykuły spożywcze …

Podstawa: Wszyscy respondenci, N=1010

produkty dla seniorów 2

SOKI / NAPOJE

Najczęściej konsumowane kategorie to: napoje (pite średnio co trzeci dzień, przy czym 35% pija je min. raz w tygodniu, a 24% nie pija w ogóle), soki owocowe (21% pija min. raz tygodniu, 31% w ogóle nie pija, średnio w badanej populacji pijane są co 5 dni)
Ilościowo zdecydowanie największy udział w zakupach poszczególnych rodzajów napojów stanowią kategorie soki/napoje (91% ogółu spożywanych napojów niegazowanych).
Częściej osoby 55+ wybierają większe opakowania napojów, niż mniejsze. Ważnym kryterium przy wyborze opakowania jest to, by opakowanie było łatwe do otwarcia oraz dawało możliwość ponownego zamknięcia. Istotne jest też, by było wygodne w przechowywaniu

Które z poniższych wielkości opakowań soków/nektarów/napojów zwykle Pan(i) kupuje?

Podstawa: Respondenci, którzy używają i kupują soki/nektary/napoje

ZWYCZAJE ZAKUPOWE OSÓB W WIEKU 55+

Najczęściej zakupy robione są w małych sklepach spożywczych (72% udaje się tam min. raz w tygodniu), małych sklepach samoobsługowych (25%) oraz sklepach dyskontowych. Do sklepów dyskontowych blisko 20% udaje się min raz w tygodniu, a 70% odwiedza je min. raz w miesiącu
Sposób dotarcia, zależy od rodzaju punktu sprzedaży. O ile do pobliskich sklepów konsumenci docierają najczęściej pieszo, o tyle do dalej oddalonych punktów docierają bądź środkami masowej komunikacji, bądź samochodem
Wizyty na bazarze około połowa osób odbywa w towarzystwie. Natomiast zakupy w hipermarkecie, czy dużym supermarkecie, a nawet sklepie dyskontowym są z reguły realizowane z pomocą innych osób
Zdecydowana większość konsumentów robi listy zakupów (na kartce lub w głowie)

Czy zazwyczaj idzie Pan(i) na zakupy z listą produktów, które planuje Pan(i) kupić? Chodzi o listę zakupów na kartce lub ułożoną „w głowie”.

Podstawa: Wszyscy respondenci, N=1010

Średnio co trzecia osoba kupuje produkty na zapas
Nieznaczna większość (56%) stara się kupować małe opakowania artykułów spożywczych, tak by móc zużyć je jednorazowo

Produkty dla Seniorów

„Tetra Pak kurier”, nr 2 (28) 2010

W 2050 roku ponad jedną trzecią polskiego społeczeństwa będą stanowiły osoby w wieku powyżej 60 lat. Poza oczywistym, ogólnokrajowym aspektem demograficznym i ekonomicznym warto zastanowić się, jakich składników seniorzy szukają w produktach spożywczych i jakie są ich oczekiwania wobec opakowań tych produktów.

Zmiany w życiu – zmiany w kuchni

Przejście na emeryturę lub wkroczenie w wiek 50+ wiąże się zazwyczaj z dużymi zmianami w sposobie organizowania życia. Pierwsza następuje w momencie, gdy dorosłe dzieci opuszczają rodzinny dom i zakładają własny. Gospodarstwo domowe zaczyna wówczas inaczej funkcjonować, zmienia się sposób przygotowania posiłków. Mniej osób w domu przekłada się na ilość porcji, być może na rzadsze gotowanie oraz daje możliwość skoncentrowania się na potrzebach pozostałych domowników bez konieczności szukania kompromisu w przygotowywaniu potraw. Koniec aktywności zawodowej oznacza przede wszystkim posiadanie większej ilości wolnego czasu. To, w jaki sposób jest wykorzystywany, zależy jednak w dużej mierze od indywidualnych przekonań i postaw, a także od sytuacji rodzinnej. Zmianą jest również znaczne zmniejszenie środków, które można przeznaczyć na zaspokojenie codziennych potrzeb.

Jeśli wciąż mieszkają z dziećmi

Emeryci, pozostający we wspólnym gospodarstwie ze swoimi dziećmi i wnukami, często odgrywają ważną rolę w opiece nad najmłodszymi domownikami. Babcia i dziadek mają po prostu więcej czasu (i cierpliwości!), by odebrać dzieci z przedszkola lub szkoły, dopilnować, by odrobiły lekcje. Przykładają bardzo dużą wagę do domowych posiłków, a swoją troskę i miłość do wnuków wyrażają poprzez gotowanie. Często codziennie przyrządzają świeży obiad dla wszystkich domowników. Taki posiłek jest w ich opinii wartościowy, dostarcza wszystkich potrzebnych składników odżywczych. Ta grupa emerytów korzysta ze świeżych, mało- albo zupełnie nieprzetworzonych artykułów. Do dań gotowych lub półproduktów podchodzi z dużą nieufnością.

Wreszcie na swoim

Inne podejście do życia mają natomiast aktywni seniorzy. Często są to osoby nadal zaangażowane w pracę zawodową albo takie, które swój wolny czas wolą przeznaczyć na spotkanie z rodziną lub znajomymi, plotki, czy rozwijanie zainteresowań. Wolą organizować grilla w większym gronie, robić zakupy w centrach handlowych, by być na bieżąco z ich ofertą, a nie oddawać się czasochłonnemu przygotowywaniu posiłków. Nie przekreślają idei takich produktów, jak dania gotowe, sosy, gotowe zupy, bo ułatwiają im i przyspieszają realizację codziennych obowiązków w kuchni.

Jedzenie dla zdrowia

Seniorzy dbają o linię. Zdają sobie sprawę, że wraz z wiekiem zmienia się przemiana materii. Dlatego, albo w ogóle rezygnują z pewnych produktów lub posiłków (np. z kolacji), albo starają się włączyć do swojego menu żywność dostarczającą potrzebnych składników. Część starszych konsumentów nie używa już do smażenia tłuszczów pochodzenia zwierzęcego, tylko olejów roślinnych (smalec odchodzi do lamusa). Białe pieczywo wymieniają na razowe. Zaczynają sięgać po artykuły o obniżonej zawartości tłuszczu – mleko 2% zamiast mleka 3,2%. Mniej słodzą herbatę lub używają miodu zamiast cukru. Część starszych osób sięga po tzw. produkty funkcjonalne, czyli takie, które pozytywnie wpływają na zdrowie dzięki zawartości dodatkowych składników oraz wyeliminowaniu z nich substancji uważanych za szkodliwe lub niepożądane. Przykładem takiej żywności są np. jogurty z dodatkiem probiotyków poprawiających odporność, margaryny lub jogurty, zawierające fitosterole pomagające obniżyć zbyt wysoki poziom cholesterolu, napoje z dodatkiem witamin, czy skondensowane mleko do kawy z dodatkiem magnezu. Część z pań w wieku 50+ chętnie wybiera jogurty poprawiające pracę układu pokarmowego. Mimo, że - jak same przyznają - nie należą one do najtańszych. Aktywny tryb życia i otwarta postawa wobec nowości przekładają się na większą skłonność do testowania nowych rodzajów żywności. Próbowaniu nowych produktów sprzyjają też intensywne kampanie reklamowe. Dla wielu starszych konsumentów media – zwłaszcza radio i telewizja – są, obok znajomych i rodziny, ważnym źródłem informacji. Zazwyczaj nie lubimy reklam i staramy się ich za wszelką cenę unikać. Przełączamy telewizor na inny kanał podczas bloku reklamowego, idziemy do kuchni po herbatę w czasie jego nadawania albo całkowicie wyciszamy odbiornik. Tymczasem – im większą otwartość i aktywność wobec świata mają w sobie seniorzy - tym mniej niechętne jest ich podejście do reklam. Część ze starszych konsumentów traktuje ich oglądanie jako okazję, by dowiedzieć się o nowych produktach. Warto zauważyć, że w gospodarstwach domowych inicjatorkami prozdrowotnych zmian sposobu odżywiania są seniorki. Mają duży, często decydujący wpływ na rodzaj i marki kupowanych produktów. Panowie w większości przypadków akceptują te zmiany i milcząco im się poddają.

Opakowania – ergonomia i ekonomia

Bycie seniorem często oznacza prowadzenie mniejszego gospodarstwa domowego. Gdy dzieci są już na własnym utrzymaniu, emeryci szukają produktów w mniejszych opakowaniach. Mniejszych, czyli takich, które jednej lub dwóm osobom pozwolą na zużycie produktu, zanim straci on swoje właściwości ze względu na zbyt długie przechowywanie. Z drugiej strony liczy się aspekt ekonomiczny – produkt w opakowaniu „na raz” jest często uważany za zbyt drogi. W opinii konsumentów w wieku 50+ idealnym pod względem wielkości, w przypadku soków i napojów, jest karton o pojemności 1 litr. Niewielka waga kartonu i zbliżona do 1 litra pojemność stanowi o jego ergonomii – łatwo go chwycić, przytrzymać podczas nalewania napoju do szklanki. Zaokrąglone boczne krawędzie kartonów, a także żłobienia i przetłoczenia w innych typach opakowań sprzyjają wygodniejszemu korzystaniu z produktu. Podobnie jak duża, łatwa do uchwycenia (żłobkowana, możliwie wysoka i szeroka) zakrętka umieszczona na kartonie pod niewielkim kątem, który ułatwia przelanie zawartości opakowania do naczynia bez rozlewania. Ciemne i wyraziste kolory (takie jak zielony lub granatowy) pasują do upodobań estetycznych starszych konsumentów. Wyróżniające się z tła zdjęcia produktu lub jego składników umożliwiają seniorom identyfikację produktu pod względem jego rodzaju (np. smaku) bez konieczności dokładnego wczytywania się w teksty na opakowaniu. Poszczególne warianty w różnych kategoriach produktowych posługują się określonym kodami kolorystycznymi. Zastanówmy się przez chwilę – jaki jest wyróżniający kolor kartonu mleka tłustego (3,2 %), a jaki przyporządkowany mleku o zawartości tłuszczu 0,0 %? Jaką barwę wykorzystują producenci jako główną na opakowaniu smakowego mleka owocowego, a jaką na etykiecie mleka czekoladowego? Jakiego koloru możemy spodziewać się na torebce chipsów paprykowych, a jakiego na tych o smaku serowym? Poza odpowiednim kodem kolorystycznym, starszym osobom wybór produktu ułatwia duża czcionka, o prostym kształcie i barwie wyraźnie odcinającej się od tła. W przypadku produktów kierowanych do seniorów kreatywne ambicje muszą ustąpić pola czytelności przekazu na opakowaniu. Pasywny domator spędzający godziny przed telewizorem? Niekoniecznie. Chociaż wielu polskim emerytom rzeczywiście trudno pogodzić się z zakończeniem zawodowej aktywności, trudniejszą sytuacją finansową i usamodzielnieniem dorosłych dzieci, to duża część tej grupy konsumentów na nowo i aktywnie odnajduje się w życiu. Rozwijają swoje zainteresowania i pielęgnują kontakty towarzyskie. Mają sprecyzowane oczekiwania wobec kupowanych produktów i funkcjonalności ich opakowań.

Artykuł powstał na podstawie wyników badań konsumenckich, prowadzonych od grudnia 2009 przez firmę MillwardBrown SMG/KRC na zlecenie Tetra Pak w Polsce w ramach projektu badawczego dedykowanego seniorom. Jego celem było lepsze poznanie oczekiwań starszych konsumentów wobec produktów, do których opakowania dostarcza Tetra Pak. Z przyjemnością podzielimy się wiedzą z naszymi klientami. Pytania prosimy kierować bezpośrednio do naszego Działu Marketingu lub poprzez Dział Sprzedaży.