Enerji maliyetleri artıp su kaynakları giderek kıtlaşırken ve çevresel gereklilikler değişirken, yiyecek ve içecek üreticileri, kaynak kullanımını kontrol altında tutup performanslarını artırma konusunda giderek artan bir baskıyla karşı karşıya kalıyorlar. Küresel sera gazı emisyonlarının üçte birinden fazlası gıda sistemlerinden kaynaklanıyor1. Buradaki mesele iyileştirmenin gerekli olup olmadığı değil, mevcut ekipmanı değiştirmeden bu iyileştirmenin nasıl sağlanacağıdır.
Sürdürülebilirlik konusu gündeme geldiğinde genellikle çevresel etkiye odaklanılır. Uygulamada ise birçok sürdürülebilirlik önceliği, kaynak kullanımı, operasyonel maliyetler ve mevcut varlıkların uzun vadeli değeriyle yakından bağlantılıdır.
Varlık kullanım süresi hem sürdürülebilirlik hem de operasyonel performans üzerinde önemli bir etkiye sahiptir. İlk olarak, teknoloji yeni bir çözüm gerektirecek kadar eskimişse, eski makineler genellikle yeniden kullanılamaz veya başka bir amaçla değerlendirilemez. Bu, yalnızca kaynak kullanımıyla ilgili bir mesele değildir, aynı zamanda hâlihazırda kurulu olan varlıklardan değer elde etmeye devam etmekle de ilgilidir.
Tetra Pak Kıdemli Ürün Yöneticisi Manuel Juncal şöyle açıklıyor: “İyileştirmeler, varlıkların kullanım süresi açısından sürdürülebilirliğe katkıda bulunur. Makine iyi çalışıyorsa ve güncellenebiliyorsa, ömrünü uzatabilir ve ekipmandan en iyi şekilde yararlanabiliriz. Bu, makineleri değiştirmek zorunda kalmadığımız için gelecekteki yatırımları da azaltır, dolayısıyla ekonomik açıdan daha sürdürülebilir bir çözümdür. Örneğin, günümüzün ihtiyaçlarını daha iyi karşılamaları için yapılan iyileştirmeler sayesinde 30 veya 40 yıl sonra hala çalışır durumda olan makinelerimiz var.”
Ekipmanlarınızın ömrünü uzatmak sürdürülebilirlik konusunda çok önemli bir adım olsa da, iyileştirmeler kaynak kullanımını azaltmaktan su tüketimini optimize etmeye kadar tesisinizin genelinde çok çeşitli gelişmeler ve optimizasyonlar sağlayabiliyor.
Juncal, “Bir işletmenin bulunduğu yer genellikle en önemli faktördür, çünkü yerel koşullar talebe yön veriyor. Bir bölge yüksek enerji fiyatları ile karşı karşıya kalırken, başka bir bölge su kıtlığı yaşayabiliyor. Pazara bağlı olarak, öncelikler arasında enerji maliyetleri, su bulunabilirliği, sürdürülebilirlik hedefleri veya değişen düzenlemeler yer alabilir.” diyor.
İşletmelerin üretim gerekliliklerini değiştirebildikleri için düzenlemeler de bu bakımdan önemli bir rol oynuyor. Örneğin, içecek kaplarının kapaklarından kaynaklanan plastik atık sorununu ele alan AB Tek Kullanımlık Plastik Direktifi'ni düşünelim. Direktife göre bu kapların artık bağlı kapaklara sahip olması gerekiyor, bu da birçok üreticinin bu yeni tür paketleri üretebilecek çözümlere yatırım yapması gerektiği anlamına geliyor.
Kaynak verimliliğini artırmak, çevre performansının ötesinde faydalar sağlayabiliyor. Daha düşük enerji tüketimi, daha az su kullanımı ve daha az atık; operasyonel maliyetlerin düşürülmesine ve üretim performansının iyileştirilmesine katkıda bulunabiliyor.
Juncal şöyle belirtiyor: “İyileştirmelere yönelik ilgi; artan kamu hizmeti maliyetleri, su kıtlığı, eskimiş otomasyon sistemleri, değişen üretim gereksinimleri, sürdürülebilirlik hedefleri veya mevzuat değişiklikleri gibi çeşitli etkenlerden kaynaklanıyor. Ayrıca iyileştirmelerin reaktif veya proaktif olması da mümkün. Müşterilerimizi eskiyen ekipmanlar hakkında daima bilgilendiriyoruz. Çünkü otomasyon ve kontrol sistemleri hızla değiştiği ve müşterilerimizin bu konunun farkında olması gerektiği için, olası iyileştirmelerden çok önceden haberdar olmalarına çalışıyoruz.”
Zorluk, çoğunlukla kullanılabilir iyileştirmeleri tespit etmekle ilgili olmuyor. İyileştirmelerin en fazla değeri nerede yaratabileceğini anlamak gerekiyor. Bunu başarmak için, sizi doğru çözümlere yönlendirebilecek ve uzun vadede ihtiyaç duyduğunuz performansı sağlarken hızla olumlu etki yaratacak bir iyileştirme planını proaktif bir şekilde oluşturabilecek doğru çözüm sağlayıcısıyla iş birliği yapmak büyük önem taşıyor.
İyileştirmelere ve performansa yönelik proaktif bir yaklaşım, herhangi bir yatırımdan en iyi şekilde yararlanmak için büyük önem taşıyor ve bu kadar çok fırsat varken en iyi yolu bulmak zor olabiliyor. İşte bu noktada iş birliğine dayalı bir yaklaşımın önemi ortaya çıkıyor.
Ayrıca, her müşteri de birbirinden farklılık gösteriyor. Bir müşteri için, ısı pompası enerji tüketimini ve dolayısıyla karbon emisyonlarını azaltmaya yardımcı olan önemli bir iyileştirme olabiliyor. Bir başkası içinse doğrudan UHT’den (Ultra Yüksek Isıl İşlem) dolaylı UHT’ye geçmek kârlılığı ve sürdürülebilirliği artırmanın yolu olarak görülebiliyor. Her işletmede aynı etkiyi gösterecek tek bir iyileştirmeden veya iyileştirme grubundan söz etmek mümkün değil. İşletmeye özel, spesifik bir yaklaşım gerekiyor.
Juncal, “İyileştirmeler, günümüzün ihtiyaçlarını karşılayacak şekilde kapasiteyi artırabilir.” diyor ve ekliyor: “Önemli olan, bugün değerin nerede kaybedildiğini anlamak ve yarın en büyük farkı yaratabilecek iyileştirmeleri belirlemektir.”
1. https://openknowledge.fao.org/server/api/core/bitstreams/121cc613-3d0f-431c-b083-cc2031dd8826/content