Những lo ngại kéo dài về biến đổi khí hậu, thiên tai và các cuộc khủng hoảng kinh tế đang thúc đẩy xu hướng tiêu dùng, trong đó bao gồm việc tích trữ thực phẩm đóng gói có thể bảo quản trong thời gian dài mà không cần làm lạnh. Các sự kiện gần đây như đại dịch toàn cầu và xung đột vũ trang, cùng với những yếu tố như lối sống bận rộn của người tiêu dùng, đã tiếp tục làm gia tăng nhu cầu đối với các sản phẩm bảo quản lâu trên kệ trong bao bì tiệt trùng. Thị trường thực phẩm đóng hộp toàn cầu dự báo sẽ tăng trưởng hơn 3% mỗi năm trong giai đoạn 2021-20271.
Để nắm bắt các cơ hội thị trường của những sản phẩm này, các nhà sản xuất thực phẩm đang đối mặt với một số thách thức chính, bao gồm việc tìm kiếm đối tác phù hợp để mở rộng quy mô, cách phát triển sản phẩm đóng hộp mới cho thị trường mới, và đảm bảo an toàn thực phẩm. Chúng tôi đã trao đổi với Kim Jönsson và Peter Brunkestam, cả hai đều là những đầu bếp và kỹ sư công nghệ thực phẩm giàu kinh nghiệm tại Trung tâm Phát triển Thực phẩm Tetra Recart® ở Lund, Thụy Điển, để lắng nghe những chia sẻ và góc nhìn của họ.
Khi thị trường thực phẩm bảo quản dài hạn ngày càng mở rộng – từ trái cây và rau củ đóng gói, đến các bữa ăn liền và sốt ăn liền, chế phẩm từ cà chua và đậu – nhu cầu của các nhà sản xuất trong việc tìm kiếm đối tác phù hợp cũng ngày càng tăng. Đối với các nhà sản xuất mới hoặc quy mô nhỏ, điều này đồng nghĩa với việc xây dựng các mạng lưới kết nối trải dài từ nơi cung ứng nguyên liệu thô đến điểm bán có người tiêu dùng cuối cùng. Ví dụ, khu sản xuất súp cà chua cần được đặt càng gần khu vực trồng cà chua càng tốt. Theo Kim Jönsson, giải pháp cho vấn đề này chính là mô hình đóng gói gia công.
Ông giải thích: “Hợp tác với đơn vị gia công là một cách hiệu quả để các thương hiệu nhỏ bắt đầu tham gia vào thị trường thực phẩm bảo quản lâu trên kệ. Đây cũng là giải pháp phù hợp cho các doanh nghiệp lớn, đã có vị thế trên thị trường, khi muốn ra mắt sản phẩm mới với mức vốn và rủi ro thấp hơn, nhờ việc có đơn vị gia công chia sẻ đầu tư.”
Tìm được đơn vị gia công phù hợp đồng nghĩa với việc tìm được đối tác có khả năng tiếp cận đầy đủ các nguyên liệu, nguồn lực và vật tư cần thiết cho quá trình sản xuất, chế biến, đóng gói và tiệt trùng sản phẩm mới. Một đối tác lý tưởng cũng nên sở hữu mạng lưới toàn cầu, qua đó tạo điều kiện mở rộng sang những dòng sản phẩm và thị trường khác trong tương lai.
Peter Brunkestam làm rõ: “Không phải đơn vị gia công nào cũng giống nhau. Một số bên có thể sở hữu hệ thống máy trộn cần thiết, nhưng lại không có kỹ thuật hoặc thiết bị phù hợp để chiên thịt hay nấu rau củ theo đúng phương pháp mong muốn. Các nhà sản xuất cần tìm được một đối tác có đầy đủ mạng lưới kết nối, thiết bị, kiến thức và chuyên môn, để đưa sản phẩm ra thị trường một cách tối ưu nhất.”
Khi ra mắt bất kỳ loại thực phẩm bảo quản lâu trên kệ mới nào, điều quan trọng là phải cân nhắc đến khẩu vị và lối sống của thị trường mục tiêu. Người tiêu dùng của bạn đã quen với những loại hương vị, kết cấu và độ sệt như thế nào? Họ thường chuộng những loại gia vị nào, nếu có?
“Việc hiểu rõ ẩm thực địa phương của từng thị trường cụ thể đóng vai trò then chốt. Khẩu vị ở mỗi nơi trên thế giới rất khác nhau. Và đó cũng chính là phần khó khăn khi sản xuất hoặc phát triển sản phẩm mới cho những nhóm khách hàng ở các khu vực khác nhau trên toàn cầu,” Kim Jönsson cho biết.
Hiểu biết này đến từ quá trình nghiên cứu, và không chỉ giới hạn ở việc xem xét nguyên liệu hay hương vị. Việc hợp tác với đối tác có kinh nghiệm và chuyên môn trong phát triển, sản xuất và đóng gói các sản phẩm đóng hộp cho nhiều thị trường trên thế giới là vô cùng giá trị. Hãy tiếp tục lấy ví dụ về súp cà chua.
“Từ nông trại đến bàn ăn, món súp này được sản xuất như thế nào? Giả sử bạn đang tìm kiếm một đối tác tại Mỹ để sản xuất súp cà chua. Không chỉ xoay quanh công thức hay hương vị mong muốn, mà còn nhiều yếu tố khác cần xem xét, ví dụ như: giống cà chua được trồng, cách cà chua được lột vỏ, hoặc khoảng thời gian từ khi thu hoạch đến khi đưa vào sản xuất. Đối tác với kiến thức và chuyên môn phù hợp có thể hỗ trợ rất nhiều,” Peter Brunkestam chia sẻ.
Tất nhiên, phải thử thì mới biết kết quả. Đó là lúc khâu thử nghiệm phát huy vai trò. Việc hợp tác với một đối tác có sẵn đầy đủ thiết bị, nhân sự và cơ sở vật chất để thử nghiệm và điều chỉnh công thức cho phù hợp với thị trường cụ thể, rồi tạo các mẫu sản phẩm hoàn chỉnh mang lại rất nhiều lợi ích. Đây là cách “chắc cú” nhất để hạn chế vấn đề về chất lượng và đảm bảo bạn tạo ra đúng sản phẩm cho đúng thị trường.
An toàn thực phẩm là một trong những thách thức lớn nhất của sản xuất thực phẩm, có mối liên hệ chặt chẽ với sai sót của con người.
Một giải pháp khả thi là tự động hóa. Nói một cách đơn giản, càng có nhiều người tham gia vào dây chuyền sản xuất thì khả năng xảy ra sai sót càng cao, Brunkestam cho biết. Ngoài ra, tự động hóa còn mang lại những lợi ích bổ sung như chất lượng sản phẩm nhất quán, sản xuất hiệu quả và an toàn lao động được nâng cao.
Ông giải thích: “Hãy so sánh quy trình sản xuất thực phẩm đóng hộp truyền thống với dây chuyền tự động hóa. Dù ở bất kỳ đâu trên thế giới, số lượng nhân công trên dây chuyền thực phẩm đóng hộp thường khá lớn, vì có rất nhiều công đoạn xử lý thủ công. Tuy nhiên, với hệ thống được tự động hóa, bạn có thể điều chỉnh các quy trình và hoạt động sản xuất để vận hành trơn tru hơn. Quan trọng là nó có thể giúp giảm thiểu đáng kể sai sót do con người. Và việc có ít người hơn trên dây chuyền cũng sẽ nâng cao hiệu quả sản xuất so với một dây chuyền đóng hộp thông thường.”
Chuyên môn, kiến thức, công nghệ phù hợp và mạng lưới rộng khắp trên toàn bộ chuỗi giá trị. Đây là những công cụ quan trọng nhất để tối ưu hóa quy trình sản xuất thực phẩm bảo quản lâu trên kệ. Nếu bạn đang tìm cách phát triển hoặc ra mắt sản phẩm mới, hoặc mở rộng sang thị trường mới, hãy liên hệ với Trung tâm Phát triển Thực phẩm.